Ngày xưa, ở Bồ Đào Nha có một ông già giàu có, suốt ngày chỉ lo đếm vàng trong rương sắt. Người con cả ở nhà giúp cha chăm chỉ làm lụng. Một hôm, ông lên phố chợ, bà chủ quán trọ tò mò hỏi: “Ông thấy cô con dâu mới thế nào?” Ông ngẩn người. Bà kể rằng con trai ông đã lặng lẽ cưới cô con gái nghèo của bác giữ vườn nho, cô gái xinh đẹp nhất vùng. Ông về nhà, giận run người: “Mày đã lừa tao! Cút đi, tao không còn đứa con này nữa!” Người con cả buồn bã ra đi. Anh biết mình sai vì đã giấu cha, cứ định nói mà lần lữa mãi.
Ông già gọi người con út trên thành phố về, cho thừa hưởng hết ruộng vườn tiền bạc. Mấy năm mùa màng kém, ông cho dừng xây mấy căn nhà lớn trên phố. Đến lúc qua đời, ông vẫn không chịu nhìn mặt con cả. Người anh ngày càng nghèo. Thấy các con gầy đi, anh nén lòng vượt núi tìm em: “Em ơi, anh không xin tiền. Em cho anh mấy căn nhà dở dang trên phố. Anh sẽ sửa cho kín mưa để vợ con có chỗ ở.” Người em thương tình, làm giấy cho anh mấy căn nhà.
Vài năm sau, người em cưới một cô vợ giàu mà tham, có gì cũng muốn thêm, thấy của ai cũng thèm. Một lần lên phố, cô ghé thăm chị dâu. Mấy căn nhà có cột đá chạm trổ, cầu thang cẩm thạch, chỉ là còn dở dang, nước rỉ trên tường. Cô nghĩ bụng sửa sang lại thì đẹp như cung vua. Về nhà, cô khóc lóc ầm ĩ, bắt chồng đòi lại nhà. Người em yếu lòng, đành kiện anh ra tòa. Quan tòa xử người anh thắng. Cô vợ không chịu, kiện lên tòa trên, rồi tòa trên nữa, cho tới tòa cao nhất ở thành Evora.
Hai anh em cùng lên đường tới Evora. Em cưỡi ngựa, túi đầy đồ ăn; anh đi bộ, chỉ có mẩu bánh mì và bốn củ hành. Tối đến, họ xin nghỉ nhờ nhà một bác nông dân. Hôm ấy là sinh nhật vợ bác. Bà vợ chẳng thiết ăn gì, chỉ đòi một củ hành người anh đang nướng bên bếp. Anh vui vẻ đưa cho bà. Nửa đêm, bà kêu rên: “Ối, đau bụng quá! Tại củ hành, chắc nó có thuốc độc!” Bác nông dân vớ gậy lao xuống định đánh người anh. Người em giật lấy gậy: “Chúng tôi đang tới Evora hầu tòa. Bác cứ tới đó mà kiện anh ấy.” Bác bèn dắt ngựa đi theo.
Mưa suốt đêm, đường lầy lội. Một con la chở hàng bị sa lầy, người chủ kêu cứu. Hai người cưỡi ngựa đi vòng qua, chẳng thèm ngoái lại. Người anh tới sau, lấm bùn từ đầu tới chân, vẫn xắn tay giúp. Anh kê gỗ lên bùn, bước ra nắm lấy đuôi con la mà kéo. Con la vùng lên được chỗ khô, nhưng cái đuôi đứt luôn trong tay anh. Người chủ la quên cả ơn cứu giúp, chửi bới om sòm: “Anh làm hỏng con la của tôi! Tôi sẽ kiện anh ra tòa!” Rồi gã nhảy lên lưng la, phi thẳng tới Evora.
Người anh lê bước tới Evora, buồn bã nghĩ: “Thế nào mình cũng thua cả mấy vụ kiện.” Sáng hôm sau, trời quang, anh trèo lên mặt thành ngắm mặt trời mọc, lòng nặng trĩu. Đói lả, chóng mặt, anh trượt chân ngã nhào xuống. Thật không may, dưới chân thành có một cụ già ốm yếu được con cháu khiêng ra nằm sưởi nắng. Anh rơi trúng người cụ. Anh chẳng sao, nhưng cụ già bị đau nặng. Hai người con trai của cụ túm lấy anh: “Anh đã làm cha chúng tôi bị thương! Đi ngay tới quan tòa!” Thế là anh có thêm vụ kiện thứ tư.
Ở tòa, ai cũng nói cùng lúc, quan tòa bắt im lặng và nghe từng người. Người em kể chuyện mấy căn nhà, người anh đưa tờ giấy tặng. Quan tòa phán: “Nhà thuộc về người được tặng. Kẻ biết mình kiện sai phải bồi thường cho anh một nghìn đồng.” Tới bác nông dân, quan tòa nhịn cười hỏi: “Lúc bác đi, vợ bác có thật đau nặng không?” Bác gãi đầu, vì vội đi kiện nên chẳng biết. Quan tòa xử bác phải bồi thường. Còn gã chủ la vô ơn phải nộp phạt, lại phải cho người anh mượn con la cho tới khi đuôi nó mọc lại.
Cuối cùng, hai người con trai của cụ già bước lên: “Hắn rơi từ trên thành xuống người cha chúng tôi. Hắn phải chịu tội!” Quan tòa nghe người anh kể lại, rồi chậm rãi phán: “Được. Bây giờ cho người này ngồi dưới chân thành, hai anh hãy trèo lên mà nhảy xuống người anh ta, y như anh ta đã rơi vào cha các anh. Nếu không dám, các anh phải nộp phạt vì kiện oan.” Hai anh em nhìn nhau, lắc đầu: “Chúng tôi xin nộp phạt.” Thế là người anh nghèo cưỡi con la cụt đuôi về nhà, mang theo đủ tiền để vợ con sống sung túc tới cuối đời.