Về kệ Thế giới

Ba chiếc vương miện

Khoảng 8 phút · 7 cảnh

Ba nàng công chúa bị ông tí hon Bảy Tấc đưa xuống đáy giếng phép, và chỉ chàng hoàng tử biết lễ độ mới cứu được cả ba. Bị bỏ lại dưới lòng đất, chàng phải làm thợ rèn để mang ba chiếc vương miện về cho người mình thương. Truyện dân gian Scotland trong tuyển tập của Andrew Lang, kể nhẹ nhàng cho cả nhà.

Cốt truyện theo: Truyện dân gian Scotland, Andrew Lang chép (1910)

Ngày xưa, ở xứ Scotland có một ông vua sinh được ba nàng công chúa. Hai cô chị kiêu kỳ, hay cãi cọ, còn cô út thì hiền lành bao nhiêu chị mình khó chịu bấy nhiêu. Rồi có ba chàng hoàng tử đến hỏi cưới. Hai chàng kiêu như hai cô chị, chàng thứ ba thì tốt bụng như cô út. Một hôm, cả nhà dạo xuống hồ nước cuối bãi cỏ thì gặp một ông lão ăn xin. Nhà vua chẳng cho gì, hai cô chị và hai chàng kia cũng ngoảnh mặt đi. Chỉ có cô út và chàng hoàng tử của nàng dừng lại, biếu ông lão mấy đồng bạc cùng vài lời thăm hỏi ân cần.

Bên bờ hồ có một con thuyền đẹp chưa từng thấy. Cô cả reo lên: “Ta sẽ đi chơi thuyền!” Cô thứ hai cũng thế. Cô út thì lắc đầu: “Em không dám đâu, em sợ đó là thuyền phép.” Nhưng hai chị cứ kéo em xuống. Nhà vua vừa định bước theo thì trên mạn thuyền nhảy ra một ông tí hon, cao chừng một gang tay, người ta gọi là ông Bảy Tấc. Ông giơ tay bảo lùi lại, thế là cả bốn người đàn ông đứng sững, tay chân chẳng nhấc lên nổi. Ông Bảy Tấc bảo chàng hoàng tử hiền: “Cậu đừng lo, rồi cậu sẽ đón được nàng về.” Thuyền lướt sang bờ bên kia. Ông đưa ba nàng vào một cái giỏ, thả xuống một cái giếng mà trước nay ở đó chưa từng có.

Chân tay vừa cử động được, ba chàng chạy vòng quanh hồ tới miệng giếng. Hai chàng kia lần lượt xuống trước, rồi biệt tăm. Ngày thứ ba, chàng hoàng tử hiền ngồi vào giỏ. Xuống mãi, xuống mãi, rồi chàng chạm đất và bước ra một vùng đất lạ: có rừng, có đồng cỏ, có trời xanh, và một tòa lâu đài mở toang cửa. Trong phòng đẹp nhất bày sẵn một mâm cỗ thơm lừng. Chàng đói lắm nhưng vẫn ngồi bên lò sưởi chờ chủ nhà mời. Ông Bảy Tấc dắt cô út vào. Ông bảo: “Hai cậu kia chưa ai mời đã sà vào ăn, ta nhắc thì cãi lại.” Rồi ông chỉ hai pho tượng đá trong góc phòng. Chính là hai chàng hoàng tử kia.

Hôm sau, ông Bảy Tấc chỉ về phía mặt trời: “Hai cô chị đang ở trong lâu đài của hai gã khổng lồ. Cậu cứ đưa họ về đây, chẳng cần xin phép ai.” Ông dúi cho chàng hai con dao nhỏ. Tối ấy, cô thứ hai giấu chàng vào tủ cho gã khổng lồ khỏi thấy. Tối sau, ở lâu đài thứ hai, cô cả đánh thức chàng lúc nửa đêm, hai người lén thắng ngựa ra đi. Nhưng vó ngựa gõ vào đá, gã khổng lồ choàng dậy đuổi theo. Gần bị đuổi kịp, chàng ném con dao thứ nhất qua vai, lập tức một khu rừng rậm mọc lên chắn lối. Đón được cô thứ hai, cả ba lại phi tiếp, thì hai gã khổng lồ cùng gầm gừ đuổi tới. Chàng ném con dao thứ hai, mặt đất sụt xuống thành một cái hồ sâu thẳm, và ba người chạy kịp vào vương quốc của ông Bảy Tấc.

Ông Bảy Tấc chạm cây gậy phép vào hai pho tượng, hai chàng kia lại cử động, nói cười như cũ. Rồi ông đưa cho mỗi nàng một bộ ba vương miện lồng vào nhau: vương miện vàng nằm trong vương miện bạc, vương miện bạc nằm trong vương miện đồng. “Nhớ giữ cho kỹ. Cả ba phải đội vương miện mà cưới cùng một ngày, không thì xui xẻo sẽ theo.” Ra tới đáy giếng, cô út thì thầm: “Em e hai chàng kia không tốt với chàng. Chàng giữ bộ vương miện của em, đến lượt mình thì đừng ngồi vào giỏ, cứ bỏ một hòn đá vào xem sao.” Ba nàng lần lượt được kéo lên. Đến lượt chàng, chàng đặt hòn đá vào giỏ. Giỏ lên được một quãng thì rơi đánh rầm, hòn đá vỡ vụn.

Chàng ở lại một mình, buồn rười rượi. Một sáng, chàng thấy trên bàn một hộp thuốc hít xinh xinh, mở ra thì ông Bảy Tấc bước ra. “Cậu ở đây đủ rồi, trên kia người ta đang cần cậu. Muốn ta giúp thì cứ mở hộp.” Chàng đi dạo một vòng vườn, ngẩng lên đã thấy mình đứng trước một lò rèn gần cung điện, áo quần rách bươm, bộ vương miện giấu dưới áo choàng. Bác thợ rèn nhận chàng vào làm. Có bác thợ may ghé chơi, kể rằng sáng nay hai cô công chúa lớn làm lễ cưới, vừa bước tới thì sàn gỗ sụt xuống, hai chú rể rơi tọt xuống hầm. Nhà vua đành hoãn cưới, truyền rằng ai làm được ba chiếc vương miện như của hai cô chị thì được cưới công chúa út. Chàng bảo bác thợ rèn xin vào cung vàng, bạc, đồng, mỗi thứ một ít. Sáng ra, chàng mở cửa, trên tay là ba chiếc vương miện sáng lấp lánh.

Cô út vừa nhìn đã nhận ra bộ vương miện của mình: “Con sẽ lấy người làm ra những chiếc vương miện này.” Nhà vua sai chàng hoàng tử cả mang xe ra lò rèn đón chú rể. Chàng ta nói năng hống hách. Trên đường, chàng hiền mở hộp, xin ông Bảy Tấc cho mình về lò rèn và để xe chất đầy đá. Tới sân cung điện, nhà vua mở cửa xe, đá cuội đổ ào xuống làm ông ngã lăn ra. Lần sau sai chàng thứ hai, cũng hống hách y như thế, và lần này bùn đổ ào xuống. Nhà vua thở dài, tự thân ra lò rèn mời chú rể. Giữa đường, chàng mở hộp lần cuối, xin được ăn mặc đúng như một hoàng tử. Ông Bảy Tấc dặn: “Cứ tốt bụng như xưa và thương vợ, thế là đủ.” Rồi ông biến mất. Cửa xe mở ra, chàng bước xuống lộng lẫy, chạy tới ôm lấy cô dâu. Ba đám cưới diễn ra cùng một ngày, và đôi vợ chồng út sống hạnh phúc bên nhà vua già mãi về sau.