Về kệ Thế giới

Cây gậy thép

Khoảng 4 phút · 5 cảnh

Bà lão nhận nuôi cậu bé mồ côi, nhưng lớn lên anh ta lười biếng, thô lỗ và hay bắt nạt vợ con. Cây gậy thép trong góc nhà đã ba lần cho anh ta một bài học: hóa thành con lừa, con sói rồi con quạ. Truyện dân gian Armenia trong tuyển tập của Andrew Lang, kể nhẹ nhàng cho cả nhà.

Cốt truyện theo: Andrew Lang, The Olive Fairy Book (1907)

Ngày xưa, ở bìa rừng có một bà lão sống trong căn nhà nhỏ, sau nhà là vườn rau xanh tốt và cánh đồng có mấy con bò. Sau một trận ốm, bà yếu đi và thấy cô quạnh. Nghe tin vợ chồng người chăn cừu bên kia đồng đã qua đời, để lại một cậu bé mồ côi, bà liền đón cậu về nuôi. Bà thương cậu như con đẻ. Nhưng cậu lại kết bạn với đám trai làng hư hỏng, suốt ngày bày trò quậy phá khiến ai cũng sợ. Bà lão nhiều phen chỉ biết thở dài.

Cậu bé lớn thành chàng trai. Bà lão nghĩ: “Có vợ rồi, chắc nó sẽ nên người.” Bà cưới cho anh một cô gái hiền lành, chăm chỉ. Nhưng anh vẫn chơi bời cả ngày, về nhà thì quát tháo, có lúc còn vung gậy đánh cả vợ lẫn đứa con thơ. Bà lão nghiêm giọng: “Con không còn bé nữa! Hãy làm lụng nuôi vợ con. Nếu không, ta sẽ biến con thành con lừa, để con biết thế nào là bị đánh, bị bắt chở nặng.” Anh ta cười khẩy: “Bà im đi, không thì bà cũng bị đòn đấy!” Nhanh như chớp, bà cầm cây gậy thép trong góc nhà gõ lên vai anh. Lập tức tai anh dài ra, mặt dài ra, người phủ lông xám. Anh đã thành một con lừa!

Bà lão chỉ ra cửa: “Đi đi!” Con lừa lóng ngóng bước ra đường. Một người qua đường thấy lừa không chủ liền nắm tai dắt về. Suốt bảy năm, con lừa chở hàng nặng trĩu, ăn bụi gai, bị chọc gậy thúc đi, đúng như lời bà lão nói. Nhưng thay vì hối hận, anh ta càng thêm cay cú. Hết bảy năm, bộ da lừa sờn rách, anh lại thành người và trở về gõ cửa. Người vợ chạy vào: “Bà ơi, con trai bà về rồi!” Bà lão vẫn ngồi quay sợi, chậm rãi nói: “Ta biết thế nào nó cũng về. Thôi, cho nó vào.”

Về nhà, anh ta còn tệ hơn trước. Mấy tuần sau, bà lão nói: “Bảy năm khổ sở mà con chẳng học được gì. Coi chừng ta biến con thành sói, để chó và người đuổi theo!” Anh ta đang mải làm cái tẩu, chẳng thèm ngẩng lên: “Bà nói nhiều quá. Coi chừng tôi đập vỡ đầu bà!” Cây gậy thép vừa chạm vai, một con sói xám to lớn đã phóng vụt qua cửa. Chó sủa ầm ĩ, hàng xóm hò nhau đuổi. Suốt bảy năm, con sói sống như con thú bị săn đuổi, lúc nào cũng rét, cũng đói, chẳng dám ngủ yên một đêm.

Hết bảy năm, bộ da sói cũng sờn rách, anh ta lại về nhà. Nhưng mười bốn năm khổ sở vẫn chẳng dạy được gì. Một hôm, anh ta đánh vợ con thậm tệ, hai mẹ con kêu cứu bà lão. Bà mang cây gậy thép tới. Chớp mắt, kẻ thô bạo biến mất, chỉ còn một con quạ đen bay quanh phòng, kêu: “Quạ! Quạ!” Nó bay qua cửa sổ, tìm đám bạn xấu ngày xưa. Bọn chúng hiểu chuyện, cầm dây thừng kéo nhau tới định làm hại bà lão. Nhưng bà đã chờ sẵn. Cây gậy thép vung lên một cái, cả bọn hóa thành một đàn quạ đen. Lần này, bộ lông quạ của chúng không bao giờ rách nữa, nên tới giờ chúng vẫn còn bay kêu quàng quạc khắp nơi.