Về kệ Thế giới

Chim phượng hoàng

Khoảng 4 phút · 5 cảnh

Chú chim phượng hoàng ra đời trong bông hồng đầu tiên của Vườn Địa Đàng, cứ mỗi trăm năm lại hoá thành lửa rồi bay lên từ quả trứng đỏ. Chú bay khắp thế gian, đậu bên nôi trẻ nhỏ, bên người thợ mỏ, bên các thi sĩ. Một bài thơ văn xuôi ngắn của Andersen, kết bằng tên thật của chú chim.

Cốt truyện theo: Truyện cổ Andersen

Ở Vườn Địa Đàng, dưới gốc Cây Biết Điều Thiện Ác, có một khóm hồng. Trong bông hồng đầu tiên nở ra, một chú chim ra đời. Chú bay nhanh như tia chớp, bộ lông đẹp rực rỡ, tiếng hót ngọt ngào say lòng người. Rồi đến ngày bà Eva hái trái cây cấm, ông Adam và bà Eva bị đuổi khỏi khu vườn. Từ thanh gươm lửa của vị thiên thần canh cửa vườn, một tia lửa rơi vào tổ chim, bùng lên thành ngọn lửa sáng. Chú chim tan vào trong ngọn lửa ấy. Nhưng từ quả trứng đỏ trong tổ, một chú chim mới vỗ cánh bay lên. Đó là chim phượng hoàng, chỉ có một con duy nhất trên đời.

Chuyện xưa kể rằng chim phượng hoàng sống ở xứ Ả Rập. Cứ mỗi một trăm năm, chú lại hoá thành ngọn lửa trong tổ của mình. Và mỗi lần như thế, từ quả trứng đỏ lại có một chú phượng hoàng mới bay lên, vẫn là con duy nhất trên đời. Chú bay quanh chúng ta, nhanh như ánh sáng, rực rỡ sắc màu, tiếng hót ngân nga. Khi người mẹ ngồi bên nôi con, chú đứng trên chiếc gối, dang đôi cánh làm thành một vầng hào quang quanh đầu em bé. Chú bay qua những căn nhà nhỏ mà ấm êm, mang nắng vào phòng, làm những bông hoa tím trên chiếc bàn đơn sơ thơm gấp đôi.

Nhưng chim phượng hoàng đâu chỉ là chim của xứ Ả Rập. Chú bay trong ánh cực quang lung linh trên những cánh đồng tuyết phương bắc. Chú nhảy nhót giữa những bông hoa vàng trong mùa hè ngắn ngủi của xứ băng giá. Dưới những ngọn núi đồng, dưới những mỏ than sâu, chú hoá thành một con bướm đêm phủ bụi, bay qua cuốn sách thánh ca đặt trên đầu gối người thợ mỏ hiền lành. Chú ngồi trên chiếc lá sen, trôi xuôi dòng sông thiêng của đất Ấn Độ, và đôi mắt cô thiếu nữ bên bờ sông sáng bừng lên khi nhìn thấy chú.

Chim phượng hoàng, bạn có biết chú không? Đó là chim Thiên Đường, là con thiên nga thiêng của tiếng hát. Chú từng ngồi trên cỗ xe của những người diễn kịch đầu tiên của Hy Lạp, trong dáng một con quạ đen láu táu. Chú từng lướt chiếc mỏ đỏ trên cây đàn hạc của xứ Băng Đảo. Chú từng đậu trên vai nhà thơ Shakespeare, trong hình con quạ của thần Odin, thì thầm vào tai ông: “Bất tử!” Chú từng bay qua những đại sảnh của toà lâu đài Wartburg, nơi các ca sĩ hát rong thi tài. Chú từng hát cho bạn nghe một bài ca hào hùng, và bạn đã hôn chiếc lông vũ rơi từ cánh chú.

Chú đến với bạn trong ánh sáng của Thiên Đường, nhưng có khi bạn lại quay đi, để ngắm con chim sẻ gắn giấy kim tuyến lấp lánh trên cánh. Hỡi chim Thiên Đường, cứ mỗi trăm năm lại đổi mới, sinh ra trong lửa, rồi lại hoá thành lửa! Bức tranh của chú lồng khung vàng, treo trong nhà những người giàu có. Còn chính chú thì nhiều khi bay lẻ loi, chẳng ai để ý, như một câu chuyện cổ về “Chim phượng hoàng xứ Ả Rập”. Ngày chú ra đời trong bông hồng đầu tiên, dưới Cây Biết Điều Thiện Ác ở Vườn Địa Đàng, chú được một nụ hôn, và được đặt cho cái tên thật của mình. Tên ấy là Thi Ca.