Trong khu rừng trên bờ dốc cao, nhìn ra biển khơi, có một cây sồi rất già. Cây vừa tròn ba trăm sáu mươi lăm tuổi. Nhưng với cây, ngần ấy năm cũng chỉ như ngần ấy ngày với chúng ta. Người thức ban ngày, ngủ ban đêm. Còn cây thì phải thức suốt ba mùa xuân, hạ, thu, đến mùa đông mới được ngủ. Mùa đông là đêm dài của cây, sau một ngày dài thật dài. Cây sồi là cây to đẹp nhất rừng. Ngọn của nó cao vượt mọi ngọn cây khác, từ ngoài khơi xa cũng trông thấy, nên các thủy thủ vẫn nhìn nó mà định hướng. Chim gáy làm tổ trên cành cao, chim cu cất tiếng gọi, và mùa thu, chim di trú dừng chân nghỉ trước khi bay qua biển.
Những ngày hè, các chú phù du bé xíu bay lượn quanh cây sồi. Phù du chỉ sống được đúng một ngày. Một chú đậu xuống chiếc lá to của cây, cây sồi thương hại bảo: “Tội nghiệp chú bé! Cả đời chú chỉ có một ngày. Ngắn quá, buồn quá!” Chú phù du ngạc nhiên: “Buồn ư? Quanh tôi cái gì cũng sáng, cũng ấm, cũng đẹp. Tôi vui lắm chứ!” “Nhưng chỉ một ngày thôi, rồi hết.” “Hết là sao? Thế ông có hết không?” “Ta sẽ sống hàng nghìn ngày của chú, mỗi ngày của ta dài bằng cả mấy mùa.” Chú phù du ngẫm nghĩ: “Ông có hàng nghìn ngày, còn tôi có hàng nghìn khoảnh khắc vui. Cái đẹp của thế gian đâu có hết đi theo ông, phải không? Vậy thì chúng ta có thời gian như nhau, chỉ là đếm khác nhau thôi.”
Chú phù du nhảy múa suốt một ngày dài trong hương cỏ ba lá, hương hoa hồng dại, hoa cơm cháy và kim ngân. Chiều xuống, chú mỏi cánh, nhẹ nhàng đậu xuống ngọn cỏ mềm, gật gật cái đầu bé xíu rồi ngủ thật ngon, không thức dậy nữa. Hè nào cũng vậy, những chú phù du mới lại múa, lại hỏi, lại vui như thế. Rồi mùa đông đến. Gió bão hát ru cây sồi: “Ngủ ngon nhé, ngủ ngon nhé! Đây là đêm thứ ba trăm sáu mươi lăm của ông. Mây sẽ rắc tuyết làm chăn ấm cho chân ông. Chúc ông những giấc mơ đẹp.” Lá rụng hết, cây sồi đứng trơ cành, thiếp đi và mơ về bao chuyện đã qua.
Đúng dịp Giáng sinh, cây sồi mơ. Nó nghe chuông nhà thờ ngân khắp nơi, mà sao trời lại ấm như ngày hè. Ngọn cây xanh mướt lá non, bướm lượn, phù du nhảy múa. Bao chuyện suốt đời cây diễu qua trước mắt như một đám rước: các hiệp sĩ và phu nhân cưỡi ngựa đi săn, mũ cắm lông chim, chim ưng đậu trên tay; những người lữ khách đốt lửa, ca hát rồi ngủ dưới bóng cây; những đôi tình nhân khắc tên mình lên vỏ cây dưới trăng; những cây đàn treo trên cành ngân nga trong gió. Rồi cây thấy mình lớn lên, cao mãi, cao mãi, ngọn vượt qua mây, giữa ban ngày mà vẫn thấy sao sáng lấp lánh như những đôi mắt hiền.
Giữa niềm vui ấy, cây sồi vẫn thấy thiếu một điều. Nó mong mọi cây cối, bụi cỏ, bông hoa bên dưới cũng được lớn lên như nó, cũng được thấy cảnh đẹp này. Rồi điều ước thành thật. Những ngọn cây trong rừng vươn lên qua mây. Cây bạch dương nhanh nhất, vút lên như tia chớp. Cỏ, hoa, cả châu chấu, ong và chim đều bay lên, hát ca rộn ràng. Cây sồi hỏi: “Bông hoa xanh nhỏ bên suối đâu rồi? Còn hoa chuông tím, hoa cúc, cây táo dại?” Có tiếng đáp: “Chúng tôi đây, chúng tôi ở đây!” Cây sồi sung sướng: “Đủ cả rồi, lớn bé không sót một ai! Hạnh phúc nhường này, ai mà tưởng tượng nổi?” Nó thấy rễ mình nhẹ bẫng, như sắp bay lên giữa ánh sáng, cùng tất cả những gì nó thương yêu.
Trong lúc cây sồi mơ, một trận bão lớn ập qua đất và biển. Sóng dâng ào ạt vào bờ. Cây nghe răng rắc, rễ bật khỏi mặt đất, đúng lúc trong mơ nó thấy mình được nhẹ nhàng nâng lên. Cây sồi già nằm xuống. Ba trăm sáu mươi lăm năm của nó trôi qua, cũng như một ngày của chú phù du. Sáng Giáng sinh, bão tan. Chuông ngân vang, khói bếp từ mọi mái nhà bay lên trời xanh. Trên con tàu lớn vượt qua bão đêm qua, cờ treo rực rỡ. Các thủy thủ kêu lên: “Cây sồi ngã rồi! Cây sồi đánh dấu bờ biển của chúng ta! Ai thay được nó đây?” Rồi từ con tàu vang lên bài hát mừng Giáng sinh. Ai nghe cũng thấy lòng nhẹ nhõm, bay bổng, như cây sồi già trong giấc mơ cuối cùng, đẹp nhất của nó.