Ngày xưa, trên một sườn đồi cỏ non, có một chàng chăn cừu hiền lành sống với đàn cừu của mình. Sáng nào chàng cũng dắt đàn ra đồng, chiều lại lùa về chuồng, không để sót con nào. Con nào què chân, chàng bế lên vai. Con nào lạc đàn, chàng thổi một khúc sáo quen là nó chạy về ngay. Chàng chẳng có gì nhiều, chỉ một chiếc gậy gỗ, một cây sáo, một cái túi da và tấm áo len thô. Vậy mà chàng sống vui, đêm nằm ngủ ngon lành dưới mái nhà tranh.
Một hôm, nhà vua đi săn ngang qua sườn đồi. Ngài dừng ngựa, lặng lẽ nhìn chàng chăn cừu chăm đàn. Ngài thấy đàn cừu béo tốt, thấy con nào cũng được trông nom chu đáo, thấy chàng trai kiên nhẫn và công bằng với từng con. Nhà vua nghĩ thầm. Người biết chăn cừu giỏi thế này, ắt cũng biết chăm dân. Ngài gọi chàng đến và phán. Từ nay ngươi theo ta về triều, làm quan xử kiện cho dân. Chàng chăn cừu bối rối, nhưng lệnh vua không thể chối từ.
Trước khi đi, chàng ghé thăm một ông ẩn sĩ già sống trong hang đá gần đó. Ông lão nghe chuyện, lắc đầu mà kể. Xưa có một người mù đi đường, mò thấy một con rắn bị cóng lạnh nằm cứng đờ bên vệ cỏ. Anh ta tưởng đó là một chiếc roi da tốt, liền nhặt lên, mừng rỡ lắm. Người qua đường bảo anh buông ra, nhưng anh không nghe, còn cho rằng người ta ghen với mình. Khi trời ấm lên, con rắn tỉnh dậy, và người mù mới hiểu mình đã cầm phải thứ gì. Ông lão dặn. Quyền cao chức trọng cũng như thế, con ạ. Lúc cầm thì tưởng là của quý, lúc nó trở mình thì đã muộn.
Chàng chăn cừu vào triều. Chàng được mặc áo gấm, ở trong một gian phòng rộng của cung điện. Nhưng chàng không quên lối cũ. Kẻ giàu hay người nghèo đến kiện, chàng đều nghe cho hết lời rồi mới xử. Chàng không nhận quà của ai, không bênh vực ai vì quen biết. Dân trong nước truyền tai nhau, rằng ông quan mới xử kiện công bằng như người chăn chia cỏ cho đàn, không con nào bị thiệt. Nhà vua nghe vậy thì càng tin yêu chàng hơn.
Thế nhưng trong triều có những vị quan cũ lấy làm khó chịu. Một gã chăn cừu từ đồng cỏ về mà được vua quý hơn cả họ. Bọn họ rỉ tai nhau, rồi kéo nhau đến tâu vua. Tâu bệ hạ, tên chăn cừu ấy chẳng thật thà như bệ hạ tưởng đâu. Hắn có một chiếc rương to, khoá những mấy lớp khoá, ngày nào cũng mở ra ngắm một mình rồi khoá lại cẩn thận. Trong ấy ắt là vàng bạc hắn lén lấy của kho vua. Nhà vua nghe thế thì cau mày, lòng bắt đầu ngờ vực.
Nhà vua bèn cùng các quan đến phòng của chàng chăn cừu. Quả thật ở góc phòng có một chiếc rương gỗ sồi, khoá những mấy lớp khoá. Vua truyền mở ra. Chàng chăn cừu không chút sợ hãi, lấy chìa khoá mở từng ổ một. Bọn quan nhón chân đứng sau, mắt sáng lên, chắc mẩm sắp thấy vàng bạc châu báu. Nắp rương bật mở. Bên trong chẳng có vàng, cũng chẳng có bạc. Chỉ có chiếc gậy gỗ đã mòn, cây sáo nhỏ, cái túi da, và tấm áo len thô bạc màu.
Chàng chăn cừu nâng tấm áo cũ lên và nói. Tâu bệ hạ, đây là kho báu của thần. Ngày nào thần cũng mở ra ngắm, để nhớ mình từ đâu tới và không quên mình là ai. Nay xin bệ hạ cho thần mặc lại áo này, trở về với đàn cừu. Nhà vua lặng người, hiểu ra mình suýt nghe lầm lời kẻ xấu. Ngài muốn giữ chàng ở lại, nhưng chàng chỉ xin về. Thế là chàng lại thổi sáo trên sườn đồi xanh, và đêm đêm lại ngủ ngon như ngày trước. Người đời kể chuyện này để nhắc nhau, rằng lòng ngay thẳng và biết đủ là thứ của quý không ai lấy đi được.