Về kệ Người lớn

Chuyện năm ông sư

Khoảng 8 phút · 10 cảnh

Một người lấy sáp ong mắc kẹt trên ngọn cây, một người quản tượng treo lơ lửng dưới chân anh, bốn ông sư căng tấm vải ra đỡ, và từ đó sinh ra cả một chuỗi tai hoạ dở khóc dở cười. Truyện cười đen dân gian Việt Nam về bà chủ quán mưu mẹo và ông sư say rượu đi chôn mãi một người.

Cốt truyện theo: Truyện cười dân gian Việt Nam, A. Landes chép (1886)

Ngày xưa có một người sống bằng nghề đi lấy sáp ong trong rừng. Một hôm, anh tìm được một khoảnh rừng cây cao, tổ ong nhiều vô kể. Anh mừng quá, vội đeo gùi trèo lên cắt hết tảng sáp này đến tảng sáp khác. Đến khi gùi đã đầy ứ, nặng trĩu sau lưng, anh mới giật mình: cây thì cao, gánh thì nặng, anh không dám leo xuống nữa. Đành ngồi vắt vẻo trên cành mà chờ có ai đi ngang qua cứu giúp.

Anh ngồi chờ mãi đến trưa thì có một người quản tượng dắt voi đi qua. Người lấy sáp gọi với xuống: "Này anh ơi, giúp tôi xuống với, tôi chia cho anh một nửa số sáp! Gánh nặng quá mà cây lại cao, tôi không dám xuống." Người quản tượng nghĩ một lúc rồi nói: "Anh cứ đu hai tay vào một cành cây. Tôi đứng lên lưng voi, ôm ngang người anh mà đỡ xuống." Nghe cũng có lý, người lấy sáp làm theo.

Người lấy sáp đu người xuống, hai tay bám chặt cành cây. Người quản tượng đứng thẳng trên lưng voi, với tay ôm lấy hai chân anh. Ai ngờ đúng lúc ấy con voi bỏ đi mất. Thế là người quản tượng cũng treo lủng lẳng dưới chân người lấy sáp. Người lấy sáp kêu lên: "Không cứu được tôi thì ít ra anh cũng buông tôi ra, không thì cành gãy, cả hai cùng chết!" Người quản tượng đáp: "Bám cho chắc vào! Đừng có buông! Vì cứu anh mà tôi mới lâm vào cảnh này đấy." Rồi cả hai cùng than khóc ầm ĩ.

May sao, có bốn ông sư đi làm lễ về ngang qua đó. Hai người treo trên cây mừng như bắt được vàng, gào lên: "Lạy các thầy, cứu chúng con với! Cứu một mạng người còn hơn tu chín kiếp, hơn xây tháp bảy tầng. Các thầy cứu được, chúng con xin dâng hết sáp để thầy cúng Phật." Các ông sư thương hại, mà cũng chẳng chê chỗ sáp ong. Ông sư cả bàn: "Ta lấy tấm vải bọc kinh, mỗi người buộc một góc vào cổ, đứng thật vững như bốn cây cột. Hai người kia buông tay rơi xuống tấm vải, vải đỡ cho thì may ra thoát chết." Ba ông sư kia khen phải.

Hai người trên cây buông tay, rơi bịch xuống tấm vải. Nhưng cú rơi mạnh quá, bốn ông sư không đứng vững được nữa. Tấm vải giật mạnh, kéo bốn ông chụm lại, bốn cái đầu trọc cụng vào nhau đánh cốp một tiếng. Cả bốn ông lăn ra chết ngay tại chỗ. Người lấy sáp và người quản tượng thì chẳng hề hấn gì. Thấy bốn ông sư nằm bất động, hai người hoảng hồn, cắm đầu bỏ chạy, chẳng dám ngoái lại.

Chuyện xảy ra ngay cạnh một quán rượu ven đường. Bà lão chủ quán thấy bốn ông sư chết trước cửa nhà mình, sợ bị dính vào án mạng, bèn lôi cả bốn vào trong nhà rồi ngồi nghĩ cách. Vừa lúc ấy có một ông sư khác ghé quán uống rượu. Bà rót cho ông thứ rượu ngon nhất, lại tính giá rẻ. Thấy ông đã ngà ngà, bà thở dài kể lể: "Tôi khổ quá thầy ơi. Tôi có đứa cháu đi ở mướn, mấy hôm trước nó ốm, về đây. Thuốc thang không đỡ, tôi bảo nó khấn Phật cạo đầu đi tu. Ai ngờ cạo đầu xong, nó trúng phải khí độc, đau đầu rồi chết. Tôi già cả nghèo khó, chẳng biết làm sao. Thầy thương thì giúp tôi."

Ông sư bảo: "Được, tôi giúp bà. Bà đưa tôi cái xẻng cái mai, tôi đem anh ấy ra đồng chôn cất cho. Bà thấy thế có được không?" Bà lão cảm ơn rối rít, hứa sẽ thưởng ba bầu rượu ngon. Rồi bà vào nhà sau, lôi ra một trong bốn cái xác. Ông sư cuộn xác vào chiếc chiếu, vác lên vai, đi ra cánh đồng đào huyệt chôn. Chôn xong, ông thong thả quay về quán. Nhưng vừa bước vào cửa, ông đã thấy một cái xác đầu trọc nằm ngay giữa nhà.

Bà lão khóc lóc: "Thầy không biết đấy thôi. Thằng cháu tôi thương tôi lắm, chẳng muốn rời tôi nửa bước. Hồi đi ở cho người ta, sáng nào tối nào nó cũng về thăm, tôi phải mắng nó mới chịu đi. Giờ nó chết oan, nó vẫn không nỡ bỏ tôi. Thầy không quen nó, chắc thầy đào nông quá nên nó lại về." Ông sư ngạc nhiên lắm, nhìn cái đầu trọc thì nhận ra đúng là người mình vừa chôn. Ông nói: "Được, lần này tôi mang đi thật xa, đào thật sâu, xem nó còn về nữa không."

Ông sư vác cái xác đi chôn. Lúc về, lại thấy một cái xác đầu trọc nằm sóng soài dưới đất. Bà lão trách: "Tôi đã dặn thầy rồi mà. Thầy chôn không đủ sâu nên nó lại về đấy." Ông sư nói: "Bà đừng giận. Cho tôi làm một hớp, lần này tôi đảm bảo nó không về được nữa." Chôn xong lần thứ ba, về đến nơi, bà lão lại chỉ vào cái xác mà mắng nhiếc. Ông sư nổi khùng: "Cả đời tôi chôn người, chưa thấy ai đòi về như thằng này. Tôi chôn nó lần nữa, làm hết sức cho nó không về được!"

Trời nóng, đất cứng, người lại đã nửa say, nên chôn xong cái xác thứ tư thì trời cũng tối mịt. Ông sư lê bước về quán đòi ba bầu rượu bà lão đã hứa. Đi ngang một cây cầu, ông thấy một ông sư đầu trọc đang ngồi xổm trên cầu. Ông quát lên: "Tao chôn mày suốt cả ngày, thế mà mày lại về đòi chôn nữa à!" Người kia vội cãi, nhưng ông sư nói: "Mày về ba bốn lần rồi, tao mệt rã cả người vì mày, giờ còn chối! Tao hết sức chôn nữa rồi. Sông đây, mày xuống mà làm mồi cho cá!" Nói rồi ông đẩy người kia xuống sông, và ông sư thứ năm ấy chết đuối.