Ngày xưa ở một làng nghèo xứ Hungary có ông lão chỉ có một người con trai tên Péter. Hai cha con nghèo đến nỗi nhiều bữa chẳng có gì mà ăn. Rồi ông lão ốm, ông gọi con lại dặn: con ơi, cha không còn gì nuôi con nữa, con phải ra đời tự kiếm miếng ăn. Làm gì cũng được, miễn tử tế và trung thành với chủ. Péter bỏ một mẩu bánh mì đen vào túi, cầm gậy lên đường. Đi mãi chẳng ai thuê, một hôm chàng gặp một ông già, bèn ngả mũ chào lễ phép. Ông già bảo: ở lại làm cho ta, chỉ có hai con ngựa và một con bò. Kỳ lạ thay, một năm làm công ở đó chỉ dài có ba ngày. Đến lúc trả công, ông già đưa cho chàng một quả hạt dẻ. Péter thầm nghĩ, hạt dẻ thì cây nào chẳng có, nhưng chàng không nói ra, chỉ cảm ơn rồi xin về.
Càng gần nhà, Péter càng xấu hổ vì món tiền công còm cõi. Một quả hạt dẻ thì mua nổi lát thịt muối nào? Chàng ngồi xuống tảng đá, cắn vỡ hạt dẻ định ăn cho xong. Ai ngờ từ trong vỏ bước ra nào ngựa, nào bò, nào cừu, đông đến nỗi nối dài tới tận cuối trời. Péter sợ hãi vò tay, chẳng biết dồn chúng vào đâu. Đúng lúc ấy, một kẻ lạ đi ngang qua, cái đầu sáng loáng như sắt. Đó là Eisenkopf Đầu Sắt. Hắn hỏi chàng trai trẻ có chuyện gì, nghe kể xong thì nói: này con, nếu con hứa suốt đời không bao giờ lấy vợ, ta sẽ lùa hết bọn chúng vào lại trong hạt. Đang lúc rối trí, Péter hứa ngay. Eisenkopf huýt một tiếng sáo, cả đàn gia súc chen nhau chui vào vỏ, hai nửa vỏ khép kín lại. Péter cất hạt dẻ vào túi rồi đi về nhà.
Về đến nơi, Péter bẻ hạt dẻ lần nữa, và bầy gia súc lại tràn ra trước cửa. Ông lão sững sờ, nghe con kể hết chuyện, cả lời hứa với Eisenkopf. Bán bớt bò ngựa, ông mua ruộng mua vườn, chỉ vài tháng đã thành người giàu nhất làng. Một hôm ông bảo: Péter, đến lúc con phải lấy vợ rồi. Péter nhắc lời hứa. Ông lão gạt đi: hứa chỗ này hứa chỗ kia, ai mà giữ. Trong chuồng có con ngựa xám thắng yên sẵn ngày đêm, nếu Eisenkopf ló mặt, con cứ nhảy lên lưng mà chạy, không ai đuổi kịp. Thế là Péter cưới một cô gái da nâu xinh xắn, cả làng kéo đến dự. Nhạc đang rộn nhất, điệu nhảy đang vui nhất, thì Eisenkopf nhìn vào qua cửa sổ. Hắn cười: chà, người anh em, hình như đây là tiệc cưới, mà ta nhớ ngươi đã hứa không bao giờ lấy vợ cơ mà? Péter không đợi hắn nói hết, lao ra chuồng, nhảy lên ngựa xám vượt núi mà đi, Eisenkopf chạy sát phía sau.
Họ chạy qua rừng rậm không lọt nắng, qua sông rộng đi thuyền cả ngày mới sang, qua đồi thủy tinh, qua bảy lần bảy xứ. Rồi Péter dừng ngựa trước nhà một bà lão. Bà hỏi chàng tìm gì ở nơi tận cùng thế gian này. Chàng đáp: con chạy trốn để giữ mạng, chạy sang cõi bên kia mọi cõi, vì Eisenkopf đang đuổi theo. Bà cho chàng vào nghỉ, bảo con chó nhỏ sẽ tru khi Eisenkopf còn cách bảy dặm. Chó vừa tru, chàng vội lên ngựa, bà còn kịp đưa cho một chiếc khăn ăn và một chiếc bánh. Chàng đi tiếp, gặp bà lão thứ hai, rồi bà lão thứ ba, mỗi bà lại cho một khăn và một bánh. Bà thứ ba dặn: con hãy đi thẳng bảy ngày bảy đêm, sáng ngày thứ tám sẽ gặp một biển lửa. Lấy ba chiếc khăn quất vào lửa ba lần, lửa sẽ rẽ đôi. Khi vào giữa lối đi, con hãy dùng tay trái ném ba chiếc bánh ra sau lưng.
Péter làm đúng từng lời. Sáng ngày thứ tám, trước mặt chàng là một bức lửa lớn đến nỗi nhìn hai bên chẳng thấy gì khác. Chàng quất khăn, lửa rẽ ra hai bên đứng sừng sững như hai bức tường. Đến giữa lối, chàng ném ba chiếc bánh ra sau. Từ mỗi chiếc bánh nhảy ra một con chó khổng lồ, mừng rỡ sủa vang quanh chủ. Chàng đặt tên cho chúng: Nặng Tựa Đất, Cứng Như Sắt và Thính Tai. Quay lại vuốt ve chúng, Péter thấy Eisenkopf đã đến mép lửa, nhưng lối đi đã khép lại sau lưng chàng, hắn không qua được. Hắn rít lên: đồ bội ước, lần này ngươi tuột khỏi tay ta, cứ đợi đấy! Rồi hắn nằm xuống bên đống lửa, rình xem chuyện gì sẽ xảy ra.
Péter thong thả đi tiếp đến một ngôi nhà nhỏ màu trắng. Trong nhà có một bà cụ tóc bạc ngồi quay sợi, và bên cửa sổ là một cô gái xinh đẹp đang chải mái tóc vàng óng. Bà cụ hỏi chàng tìm gì. Chàng xin ở làm. Bà cụ nhận ngay, vì đang cần người. Từ đó Péter sống những ngày êm ả nhất đời mình. Chàng cày bừa gieo hạt, thỉnh thoảng dắt ba con chó đi săn, và thú săn chàng mang về, cô gái tóc vàng đều biết nấu thành món ngon. Lòng chàng dần hướng về cô gái lúc nào chẳng hay.
Một hôm bà cụ lên tỉnh mua bột, chỉ còn Péter và cô gái ở nhà. Cô hỏi quê chàng ở đâu, làm sao chàng vượt được biển lửa. Péter kể hết, cả chuyện ba chiếc khăn thần. Cô gái nghe chăm chú, lòng tự hỏi chuyện ấy có thật không. Chờ chàng ra đồng, cô lẻn vào phòng lấy ba chiếc khăn, theo lối tắt qua đồi chạy tới biển lửa. Cô quất đến lần thứ ba thì lửa rẽ đôi, và Eisenkopf, kẻ vẫn nằm rình bấy lâu, chạy ngay vào lối mở, đứng sừng sững trước mặt cô. Cô gái sợ đến chết lặng, rồi cố sức quay đầu chạy về, Eisenkopf bám sát phía sau. Vừa vào tới nhà, cô ngã ngất trên sàn, còn Eisenkopf lẻn vào bếp nấp dưới phiến đá lò. Péter về, nhặt ba chiếc khăn rơi ở bậc cửa, thấy cô gái nằm trắng bệch, vội bế lên giường. Cô tỉnh lại, nhưng không dám kể chuyện Eisenkopf.
Sáng hôm sau, Péter nhốt chó trong nhà rồi một mình vào rừng. Eisenkopf bám theo sát gót, chàng chỉ kịp trèo lên một cây cao. Hắn gầm lên: xuống đây, đồ đáng treo cổ, ngươi quên lời hứa không lấy vợ rồi sao? Péter đáp: tôi biết thế là hết, nhưng cho tôi gọi ba tiếng. Hắn cười, gọi trăm tiếng cũng được, giờ ngươi đã trong tay ta. Péter kêu lớn: Cứng Như Sắt, Nặng Tựa Đất, Thính Tai, mau đến cứu ta! Thính Tai nghe thấy, bảo hai anh. Nặng Tựa Đất gạt đi: mày mơ à, chủ còn chưa ăn sáng xong, rồi tát cho nó một cái. Péter gọi lần thứ hai. Lần này Nặng Tựa Đất cũng nghe, nhưng Cứng Như Sắt mắng nó ngốc, giờ này chủ đang ăn, rồi cũng tát cho một cái. Péter dồn hết sức kêu lần cuối: mau đến cứu ta, không thì ta chết mất! Lần này Cứng Như Sắt nghe rõ, nó húc tung cửa, cả ba lao vút về phía tiếng gọi. Đến gốc cây, Péter chỉ nói một câu: vồ lấy hắn! Chỉ trong chốc lát, Eisenkopf Đầu Sắt chẳng còn lại gì trên đời.
Kẻ thù đã chết, Péter về nhà từ biệt bà cụ và cô gái. Cô tặng chàng một chiếc nhẫn kim cương, không ai biết đó là nhẫn thần. Lòng chàng nặng trĩu. Chàng đã thôi thương người vợ bỏ lại giữa tiệc cưới, trái tim đã trao cho cô gái tóc vàng, nhưng nghĩ thế cũng vô ích, nên chàng cứ thế lên đường. Đến biển lửa, chàng quất khăn mở lối, và ba con chó theo chàng bấy lâu bỗng hóa lại thành ba chiếc bánh. Chàng ghé trả lại mỗi bà lão một khăn một bánh. Về đến nhà, chàng hỏi vợ tôi đâu. Ông lão khóc: con ơi, sao con bỏ đi? Từ hôm con biến mất, vợ con mỗi ngày một héo hon, chẳng ăn chẳng uống, rồi lụi dần. Một tháng trước, cha đã đặt nó nằm dưới mộ, chôn theo bao nỗi buồn. Nghe vậy Péter òa khóc, vì trước khi gặp cô gái tóc vàng, chàng đã từng thương vợ thật lòng.
Péter buồn bã làm lụng suốt nửa năm. Rồi một đêm, chàng mơ thấy mình tháo chiếc nhẫn kim cương ở tay phải, đeo sang ngón áp út tay trái. Giấc mơ thật đến nỗi chàng choàng tỉnh, và làm đúng như vậy. Vừa đổi nhẫn sang tay, chàng thấy gì? Cô gái tóc vàng đang đứng ngay trước mặt. Chàng ôm lấy nàng mà nói: giờ thì em là của anh mãi mãi, và khi chết, hai ta sẽ nằm chung một nấm mồ. Và quả thật đã như thế. Họ sống bên nhau trọn đời, đến lúc già cùng được chôn chung một chỗ.