Ngày xưa, trên vùng núi xa xôi của nước Nhật, có hai vợ chồng ông lão nông sống trong một căn nhà mái tranh. Họ chẳng có láng giềng nào, trừ một con lửng xấu tính. Đêm nào con lửng cũng mò sang ruộng của ông lão, giẫm nát rau, phá hỏng lúa mà ông dày công vun trồng. Nó phá mãi, phá mãi, chẳng chừa một luống nào. Ông lão vốn hiền lành, nhưng rồi cũng không chịu nổi nữa. Ông cầm gậy rình hết đêm này tới đêm khác, mà con lửng ranh mãnh chẳng bao giờ để bị bắt.
Ông lão bèn đào hố, giăng bẫy. Công sức của ông không uổng. Một ngày đẹp trời, ông thấy con lửng sa xuống cái hố ông đào. Ông mừng rỡ trói nó thật chặt, vác về nhà, rồi nói với vợ: “Cuối cùng tôi cũng bắt được thằng lửng phá hoại. Bà trông chừng nó, đừng để nó trốn. Tối nay tôi về, ta nấu canh lửng.” Nói rồi ông treo ngược con lửng lên xà nhà kho, vác cuốc ra đồng.
Con lửng chẳng muốn thành nồi canh chút nào. Nó nghĩ mãi tìm cách thoát. Ngay cửa kho, bà lão đang giã lúa mạch, mặt nhăn nheo, mồ hôi chảy ròng ròng. Con lửng cất giọng ngọt ngào: “Bà ơi, bà già yếu thế mà làm việc nặng nhọc quá. Để cháu giã giúp bà một lúc. Tay cháu khoẻ lắm.” Bà lão đáp: “Cảm ơn, nhưng ta không cởi trói cho mày được. Mày trốn thì ông nhà ta giận lắm.” Con lửng lại nói giọng buồn rầu: “Bà ác quá. Cháu hứa không trốn mà. Giã xong, bà cứ trói cháu lại như cũ. Cháu bị treo thế này, đau lắm, mỏi lắm bà ơi.”
Bà lão vốn hiền lành chất phác, chẳng bao giờ nghĩ xấu về ai. Nhìn con vật bị treo ngược, dây trói hằn sâu vào chân, bà thấy thương. Tin vào lời hứa của nó, bà cởi dây, thả nó xuống, đưa nó chày giã rồi ngồi nghỉ. Con lửng cầm chày, nhưng không giã. Nó vụt quay lại, giáng chày vào bà lão. Bà lão ngã xuống, và không bao giờ dậy nữa. Con lửng độc ác chưa dừng ở đó. Nó còn nấu một nồi canh từ chính bà lão, rồi hoá phép đội lốt bà, ngồi chờ ông lão về.
Chiều tối, ông lão mệt mỏi trở về, trong lòng vui vì từ nay ruộng không còn bị phá. Ông chẳng hề nghĩ con lửng có thể thoát mà trả thù người vợ già. Con lửng trong lốt bà lão ra hiên đón: “Ông về rồi đấy à. Canh lửng tôi nấu xong, chờ ông mãi.” Ông cởi dép rơm, ngồi vào mâm, đòi canh ngay. Đúng lúc ấy, con lửng hiện nguyên hình, cười ngặt nghẽo: “Lão già ăn thịt vợ! Ra mà xem bếp đi!” Rồi nó phóng ra cửa, chạy thẳng về hang trên núi.
Ông lão hiểu ra tất cả. Kinh hoàng, ông ngất đi. Tỉnh dậy, ông khóc ròng, đấm ngực mà than. Người vợ tần tảo cả đời đã chết dưới tay con lửng, trong khi ông yên trí làm lụng ngoài đồng. Gần đó, trên núi, có một chú thỏ trắng tốt bụng. Nghe tiếng khóc, thỏ vội chạy tới xem có giúp gì được chăng. Nghe ông lão kể hết đầu đuôi, thỏ giận lắm. Thỏ nói: “Ông cứ để việc này cho cháu. Cháu sẽ đòi lại công bằng cho bà.” Ông lão lau nước mắt, cảm ơn thỏ, và lòng nguôi đi đôi chút.
Hôm sau, thỏ tới hang rủ lửng: “Trời đẹp thế này sao anh không ra ngoài? Đi cắt cỏ trên đồi với tôi đi.” Con lửng đang trốn ông lão, chẳng ngờ thỏ là kẻ thù, vui vẻ đi theo. Cắt xong, mỗi con vác một bó cỏ khô trên lưng, thỏ để lửng đi trước. Thỏ lấy đá lửa ra đánh, tách tách, châm vào bó cỏ của lửng. Lửng hỏi: “Tiếng gì kêu kachi kachi thế?” Thỏ đáp: “À, núi này tên là núi Kachi-kachi đấy mà.” Lửa bén, cỏ cháy lách tách, lửng lại hỏi. Thỏ bảo: “Giờ ta tới núi Lửa Cháy rồi.” Đến khi ngửi thấy mùi khói, lửa đã cháy trụi lông trên lưng nó. Lửng kêu thét, chạy một mạch về hang.
Thỏ theo vào hang, thấy lửng nằm rên rỉ, bèn giả vờ thương: “Anh xui xẻo quá! Để tôi đem thuốc tới chữa cho anh.” Thỏ về nhà, trộn nước tương với ớt đỏ thành một thứ cao, mang tới, dặn rằng thuốc này hay lắm nhưng xót, anh phải ráng chịu. Lửng cảm ơn rối rít, xin bôi ngay. Thuốc vừa bôi lên lưng, lửng lăn lộn kêu gào. Thỏ ngồi nhìn, nghĩ thầm rằng mối thù của bà lão bắt đầu được trả. Lửng nằm liệt gần một tháng mới khỏi.
Thấy lửng đã khoẻ, thỏ lại tới thăm, kể rằng dạo này mình hay đi câu cá, trời đẹp biển êm thì thú vị lắm. Lửng nghe mà quên hết đau đớn, xin lần sau đi câu cho đi cùng. Thỏ nhận lời ngay, vì đó chính là điều thỏ muốn. Về nhà, thỏ đóng hai chiếc thuyền, một chiếc bằng gỗ, một chiếc bằng đất sét. Đến ngày hẹn, thỏ giữ thuyền gỗ, đưa lửng thuyền đất. Lửng chẳng biết gì về thuyền bè, thích lắm, còn khen thỏ tử tế.
Hai con chèo ra khá xa bờ, thỏ rủ đua xem thuyền ai nhanh hơn. Lửng đồng ý, ra sức chèo. Giữa chừng, nước biển ngấm vào, đất sét mềm ra, chiếc thuyền của lửng bắt đầu rã từng mảng. Lửng hoảng hốt kêu thỏ cứu. Thỏ đáp rằng mình đang trả thù cho bà lão, đó là ý định ngay từ đầu, và kẻ ác nay đã gặp quả báo. Thỏ giơ mái chèo đánh mạnh. Con lửng chìm theo chiếc thuyền đất, không bao giờ trồi lên nữa.
Thế là thỏ đã giữ trọn lời hứa với ông lão. Thỏ chèo vào bờ, kéo thuyền lên bãi, rồi vội vã về kể lại mọi chuyện. Ông lão rưng rưng cảm ơn thỏ. Ông nói từ ngày bà mất, đêm ông không ngủ được, ngày không yên lòng, vì mối thù của vợ chưa trả. Nay ông lại có thể ăn, có thể ngủ như xưa. Ông xin thỏ ở lại với mình. Từ đó, chú thỏ trắng và ông lão sống chung dưới mái nhà tranh trên núi, làm bạn với nhau cho tới hết đời.